Türkiye'de KDV oranları: 20%, 10% ve 1%
Genel ve indirimli oranların ne zaman uygulandığı ve istisna ile tam istisna arasındaki fark.
Türkiye'de KDV genel oranı 20%, indirimli oranlar ise 10% ve 1%'dir. Genel oran 20% çoğu mal ve hizmete uygulanır. İndirimli oranlar, ilgili listelerde sayılan belirli mal ve hizmetlere mahsustur: 10% bazı gıda ve hizmetlere, 1% ise temel gıda maddeleri ve belirli ürünlere uygulanır. Oranların yanı sıra istisna işlemler (örneğin ihracat) bulunur; bunlar KDV içermez ancak indirim hakkı açısından farklı sonuç doğurur. Doğru oranı seçmek bir formalite değildir: borçlanılandan düşük oran uygulamak tarhiyat ve cezaya yol açar. Bu rehber hangi oranın ne zaman uygulandığını özetler.
- Genel oran 20%: çoğu mal ve hizmete uygulanır.
- İndirimli 10%: bazı gıda maddeleri ve belirli hizmetler.
- İndirimli 1%: temel gıda maddeleri ve belirli ürünler.
- İstisna işlemler (ör. ihracat) KDV içermez; indirim hakkı kuralları farklıdır.
Nasıl çalışır
Genel oran 20%'nin uygulandığını varsayarsınız; mal veya hizmet, KDV listelerinde indirimli orana açıkça dahil edilmedikçe 20% geçerlidir. İndirimli oran bir istisnadır, serbest tercih değildir.
10% oranını ilgili listede sayılan hallere uygularsınız — örneğin bazı gıda maddeleri ve belirli hizmetler.
1% oranını temel gıda maddeleri ve listede açıkça belirtilen ürünlere uygularsınız; bu en düşük orandır ve sınırlı bir kapsama sahiptir.
Oranları KDV'siz işlemlerden ayırırsınız: istisna işlemler (ör. ihracat) KDV içermez; bazı tam istisnalar indirim hakkını korurken, bazı kısmi istisnalar indirimi sınırlar. Fatura her satır için oranı ve orana göre toplam KDV'yi gösterir.
Oranı siz seçersiniz; 4invoices her satır için girdiğiniz KDV oranıyla tutarı hesaplar. Oranın doğruluğu sizin sorumluluğunuzdadır.
Yasal dayanak
- Katma Değer Vergisi (KDV) Kanunu — oranlar ve istisnalar.
- KDV oranlarını belirleyen Cumhurbaşkanı Kararları ve ekli listeler (genel oran 20%, 10% ve 1% oranları Temmuz 2023 kararından beri geçerlidir).
- Vergi Usul Kanunu — fatura düzeni ve KDV gösterimi.
Sıkça sorulan sorular
Türkiye'de genel KDV oranı nedir?
Genel KDV oranı 20%'dir ve indirimli oran listelerine açıkça dahil edilmeyen çoğu mal ve hizmete uygulanır. Bir işlem 10% veya 1% kapsamında değilse 20% geçerlidir.
1% oranı neleri kapsar?
İndirimli 1% oranı, temel gıda maddeleri ve mevzuatta açıkça belirtilen belirli ürünleri kapsar. En düşük orandır ve kapsamı ilgili listelerle sınırlıdır; her kalem için listeye göre doğrulanmalıdır.
İstisna işlem ile normal işlem arasındaki fark nedir?
İstisna işlemler (örneğin ihracat) KDV içermez. Bazı tam istisnalar yüklenilen KDV'nin indirim/iade hakkını korurken, kısmi istisnalar indirimi sınırlayabilir. Normal işlem ise ilgili oranla (20%, 10% veya 1%) vergilenir.
Yanlış KDV oranı uygularsam ne olur?
Borçlanılandan düşük oran uygulamak, fark verginin tarhiyatına, faiz ve cezaya yol açar. Yüksek oran ise tahsil edilen vergiyi borç olarak bırakır ve alıcının indiriminde sorun yaratabilir. Bu nedenle doğru sınıflandırma önemlidir.
4invoices doğru KDV oranını kendisi seçer mi?
Hayır. Her satıra KDV oranını siz girersiniz; 4invoices tutarları buna göre hesaplar ve faturaya yazar. Hangi oranın uygulanacağını mevzuata veya mali müşavirinize danışarak belirlemelisiniz. Oranlar değiştiği için güncel listeyi Gelir İdaresi Başkanlığı duyurularından teyit edin.